Από τις αρχές του χρόνου, όποιος διάβαζε ή άκουγε αναλύσεις για την οικονομική κατάσταση, τα spread, τα C.D.S. κτλ ένα πράγμα καταλάβαινε: κάποιοι είχαν στοιχηματίσει στη χρεωκοπία της Ελλάδας.

Ποιοι ήταν αυτοί οι κάποιοι; Ονόματα δεν λέει κανείς, αλλά μάλλον οι οίκοι αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας (Standard & Poor’s, Fitch και Moody’s), κάποιοι μεγαλοεπενδυτές και ποιος ξέρει και ποιος άλλος, δεν φαίνεται να είναι άσχετοι με το θέμα.

Τι σημαίνει είχαν στοιχηματίσει στη χρεωκοπία; Οικονομολόγος δεν είμαι, αλλά από τα λίγα που καταλαβαίνω, φαίνεται ότι αυτοί οι κάποιοι θα κέρδιζαν λεφτά μόνο αν η Ελλάδα έπεφτε έξω τελείως και δεν θα κέρδιζαν αν τα κατάφερνε.

Μέχρι τον Απρίλιο λοιπόν, η Ελλάδα δανειζόταν “από τις αγορές” με εξωφρενικά επιτόκια, μεγαλύτερα μέχρι και 7-8 % από αυτά που δανειζόταν η Γερμανία. Και η ασφάλιση αυτών των δανείων (τα CDS δηλαδή) ήταν πανάκριβη. Άρα υποθέτω ότι πουλώντας ακριβά δάνεια, τα οποία ασφαλίζεις επίσης ακριβά, βγάζεις πολλά λεφτά, οπότε να το στοίχημα που λέγαμε.

Αυτά είναι γνωστά και αποτελούν ιστορία. Εμένα αυτό που μου κάνει εντύπωση ξεκινάει λίγο μετά. Η Ελλάδα δέχτηκε ένα πακέτο βοήθειας (Ε.Ε. και Δ.Ν.Τ.) με σκοπό να γλιτώσει τη χρεωκοπία. Ζόρικο πακέτο, με πολύ σκληρά μέτρα, όπως είναι γνωστό, αλλά για πόσο θα συνεχίζαμε να δανειζόμαστε με Spread 700 μονάδων;

Αμέσως μετά την ανακοίνωση του πακέτου, άρχισε να διαδίδεται από στόμα σε στόμα ότι στις 19 Μαΐου η Ελλάδα θα χρεοκοπήσει, οπότε τα λεφτά στις τράπεζες δεν θα αξίζουν μία. Θα γυρίσουμε στη δραχμή (με ποιο τρόπο κανείς δεν λέει), θα γίνει και υποτίμηση 50% (γιατί 50 και όχι, ας πούμε, 70 ή 30 επίσης κανείς δεν το λέει).

Ποια η λύση λοιπόν; Η κλασσική ελληνική του παρτάκια, η οποία συνίσταται στο εξής: Βγάλε τα λεφτά σου από την τράπεζα και βάλε τα σε μία της Κύπρου. Δεν μπορείς να πας στην Κύπρο; Κράτα τα στο σεντούκι, ώστε όταν γυρίσουμε στη δραχμή εσύ να έχεις Ευρώ και άρα να κερδίσεις από τη συναλλαγματική διαφορά!

Η παραπάνω συνταγή κυκλοφόρησε ευρέως μέχρι τις 19 Μαΐου, οπότε και η Ελλάδα προφανώς δεν χρεοκόπησε. Ενισχυόταν μάλιστα και από το ακαταμάχητο επιχείρημα – πληροφορία ότι οι εφοπλιστές ήδη τα έχουν πάρει και “ένας θείος μου που έχει φίλο έναν διευθυντή σε τράπεζα του είπε το και το” κ.ο.κ.  Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι καταθέσεις Ελλήνων μέσα στο 2010 στην Κύπρο αυξήθηκαν κατά 600 εκ. €. (Η πλάκα είναι ότι κάποιοι τα έβαλαν σε υποκαταστήματα ελληνικών τραπεζών στην Κύπρο, αλλά τι να κάνεις, ο Έλληνας τη μισή δουλειά την έχει στο αίμα του)

Πέρα από το ότι όποιος ξέρω έχει και έναν φίλο διευθυντή σε τράπεζα (ο οποίος πάντα έχει την τάση να μοιράζεται το τραπεζικό απόρρητο, σαν να τον βαραίνει και να θέλει να εξομολογηθεί), πράγμα που με απασχολεί ιδιαίτερα γιατί εγώ με το e-banking δεν γνωρίζω ούτε ταμία, νομίζω ότι μπορώ να βγάλω 2-3 συμπεράσματα ακόμη.

Πρώτον, οι Έλληνες δεν έχουν πολλές καταθέσεις και ευτυχώς που το ράδιο αρβύλα δεν το έμαθαν και οι Αλβανοί.

Δεύτερον, μη διαμαρτυρόμαστε όταν το πακέτο της τρόικας περιλαμβάνει και 10 δις ευρώ για τη στήριξη της ρευστότητας των τραπεζών. Γιατί άμα δεν ήταν 600 τα εκατομμύρια στην Κύπρο, αλλά 2-3 δις, το τραπεζικό σύστημα θα κατέρρεε. Τι σημαίνει αυτό; Αν σκεφτούμε ότι οι ελληνικές τράπεζες δανείζουν το ελληνικό δημόσιο, έχοντας ένα μεγάλο ποσοστό των ομολόγων του (άρα δίνουν μισθούς στους δημοσίους υπαλλήλους), δανείζουν τα ασφαλιστικά ταμεία (άρα από εκεί και οι συντάξεις) και έχουν και μερικές χιλιάδες δικούς τους υπαλλήλους, μάλλον είναι προφανές τι σημαίνει.

Τρίτον και νομίζω πιο σημαντικό: η Ελλάδα δεν χρεοκόπησε στις 19 Μαΐου, άρα το θέμα δεν ήταν παρά μια φήμη. Ποιος όμως την κυκλοφόρησε και γιατί; Φυσικά με τις φήμες δεν βγάζεις άκρη, αλλά σκέφτομαι τι θα έκανα αν είχα στοιχηματίσει ότι η Ελλάδα θα χρεοκοπήσει και έβλεπα να χάνω το στοίχημα. Δεν θα κουνούσα το δαχτυλάκι μου; Δεν θα έκανα μια τελευταία προσπάθεια; Δεν θα χαρτζιλίκωνα και 2-3 παπαγαλάκια βρε αδερφέ; Έτσι να δω πόσα θα σηκώσουν από τις τράπεζες οι Έλληνες; Έτσι για να δω τι θα γίνει;

Στο κάτω κάτω, μια θεωρία συνομωσίας πάντα ακούγεται πειστική σε περίοδο πανικού. Εξάλλου, υπάρχει πάντα και η χρεοκοπία του Σεπτεμβρίου και αν δε μας κάτσει κι αυτή, βλέπουμε. Το πακέτο διάσωσης έχει πολλά τρίμηνα και τα παπαγαλάκια είναι πάντα πρόθυμα.